خصوصیسازی ایران خودرو در بزرگترین واگذاری تاریخ و جنجالیترین مجمع
پس از سالها انتظار و حواشی فراوان، مدیریت بزرگترین خودروساز کشور به بخش خصوصی سپرده شد؛ اقدامی که بهعنوان بزرگترین واگذاری تاریخ اقتصاد ایران پس از پیروزی انقلاب شناخته میشود.
به گزارش شبکه اقتصاد، مجمع عمومی فوقالعاده شرکت ایرانخودرو روز چهارشنبه ۱۷ بهمنماه، با حضور ۵۱.۷۹ درصد از سهامداران در سالن جلسات ساپکو برگزار شد. این جلسه که با تأخیری چندساعته آغاز شد، در نهایت با انتخاب اعضای جدید هیئتمدیره به پایان رسید و مدیریت این خودروسازی بزرگ به بخش خصوصی واگذار شد.
ترکیب جدید هیئتمدیره
پس از رأیگیری، اعضای اصلی هیئتمدیره جدید ایرانخودرو به شرح زیر انتخاب شدند:
– شرکت خدمات گستر صبا انرژی- شرکت سرمایهگذاری گنجینه ایرانیان- شرکت بهینهساز بهمن- شرکت اعتبار آفرین- شرکت سرمایهگذاری ملی ایران
با این ترکیب، کنسرسیوم بخش خصوصی صاحب ۳ صندلی از ۵ صندلی هیئتمدیره شد و مدیرعامل نیز از سوی این کنسرسیوم تعیین خواهد شد.
مجمع پرحاشیه
برگزاری این مجمع با حواشی و چالشهای متعددی همراه بود. از هفتهها قبل، بحثها و جدلهای فراوانی در فضای سیاسی و رسانهای پیرامون مدیریت ایرانخودرو شکل گرفته بود. در روز مجمع، جلسه با تأخیری چندساعته آغاز شد و تا حوالی ساعت ۱۶، برگزاری یا بینتیجه بودن آن در هالهای از ابهام قرار داشت.
حضور سهامداران دولتی و خصوصی، از جمله نمایندگان دولت (صندوقهای بازنشستگی، سازمان گسترش و بانکها) و سهامداران خصوصی (شرکت کروز و شرکای آن) در این جلسه به چشم میخورد. پیش از برگزاری جلسه، تصاویری در فضای مجازی منتشر شد که از برخی ناهماهنگیها در توزیع برگههای رأی بین سهامداران حکایت داشت و اعتراضاتی از سوی سهامداران حقیقی نسبت به مدیریت شرکت و زیانهای انباشته آن مطرح شد.
با گذشت چندین ساعت از شروع جلسه و عدم رسمیت آن، سهامداران حقیقی خواستار دخالت سازمان بورس شدند. در نهایت، ولیالله جعفری، مدیر نظارت بر ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار، اعلام کرد که نماینده سازمان از ساعت ۷ صبح در جلسات پیشمجمع حضور داشته و تلاش برای شروع سریعتر جلسه در جریان است.
مداخلات قضایی و نامهنگاریها
از شب قبل از مجمع، نامهای با امضای فرشاد مقیمی، رئیس ایدرو و معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت، خطاب به سهامداران حقوقی ایرانخودرو منتشر شد که آنان را به رعایت موازین مورد نظر دادستانی کشور مبنی بر توقف برگزاری مجمع فراخوانده بود.
پیش از این، معاون دادستان کل کشور با ارسال نامهای به وزیر صمت اعلام کرده بود که تا زمان قطعیت ابلاغ و اجرای رأی قطعی هیئت تجدیدنظر شورای رقابت، از واگذاری سهام ایرانخودرو و هر اقدام دیگر خودداری شود.
مقاومتها و حمایتها
حواشی برگزاری مجمع تنها به شب گذشته محدود نمیشد؛ از هفتههای گذشته، بحث برگزاری مجمع و واگذاری مدیریت دولتی ایرانخودرو به بخش خصوصی، موافقان و منتقدانی از چهرههای سیاسی و نمایندگان مجلس داشت. گروهی به دنبال حفظ ساختار دولتی ایرانخودرو بودند و گروهی دیگر خواستار ورود بخش خصوصی به مدیریت این خودروسازی بزرگ با بیشترین امکانات و بازار فروش، علیرغم زیاندهی در آمار و حسابرسیها.
برگزاری مجمع و انتخاب هیئتمدیره جدید
با وجود همه چالش ها، سرانجام حوالی ساعت ۱۵ امروز اعلام شد که معاون دادستانی با ارسال نامه جدیدی به وزیر صمت اعلام کرده که برگزاری مجمع ایرانخودرو بلامانع است.
حدود ساعت ۱۵ اعلام شد که جلسه مجمع عمومی برگزار میشود و از صاحبان سهام خواسته شد در جلسه حضور یابند. شمارش سهامداران برای رسمیت یافتن جلسه آغاز شد و در نهایت با حضور ۵۰.۱۱ درصد سهامداران، جلسه رسمیت یافت.
در هنگام رأیگیری، ۵۱.۷۹ درصد سهامداران در مجمع حضور داشتند. پس از شمارش آرا، رئیس مجمع در ساعت ۱۸:۳۰ اعلام کرد که پنج شخصیت حقوقی مذکور به عضویت هیئتمدیره شرکت ایران خودرو درآمدند و به این ترتیب، بزرگترین خصوصیسازی در مدیریت بزرگترین خودروسازی کشور پس از دو دهه تحقق یافت.
آغاز فصلی جدید در صنعت خودروسازی ایران
با انتخاب اعضای جدید هیئتمدیره، ایرانخودرو رسماً وارد دورهای جدید شده است که انتظار میرود تأثیرات مهمی بر روند تولید، کیفیت خودروها، قیمتگذاری و سیاستهای این شرکت داشته باشد.
حالا که بخش خصوصی سکاندار این خودروسازی شده، چالشهای متعددی پیش روی مدیران جدید قرار دارد. کاهش زیانهای انباشته، افزایش کیفیت محصولات، رقابتپذیری در بازار داخلی و بینالمللی و بهبود مدیریت از جمله انتظاراتی است که سهامداران، مصرفکنندگان و نهادهای نظارتی از تیم مدیریتی جدید دارند.
همچنین، این واگذاری آزمونی مهم برای سیاست خصوصیسازی در ایران محسوب میشود. اگر مدیران جدید بتوانند عملکرد موفقی داشته باشند، این تجربه میتواند زمینه را برای واگذاریهای دیگر در صنایع مختلف کشور فراهم کند. اما اگر چالشهای مدیریتی، مداخلات دولتی یا مشکلات ساختاری صنعت خودرو اجازه ندهد که این خصوصیسازی به نتایج مثبتی منجر شود، احتمالاً این تجربه برای سایر صنایع نیز با اما و اگرهای بیشتری همراه خواهد شد.
اکنون باید دید که آیا ورود بخش خصوصی به ایرانخودرو، این شرکت را از بحرانهای گذشته خارج میکند یا خیر.
پاسخ این پرسش در عملکرد تیم جدید مدیریتی نهفته است؛ عملکردی که طی ماهها و سالهای آینده بهدقت زیر ذرهبین کارشناسان و سهامداران قرار خواهد گرفت.