معاون وزیر ارتباطات: توسعه دیجیتال و هوش مصنوعی باید در خدمت همه باشد
معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با تاکید بر ضرورت تحقق توسعه فراگیر فناوری، کاهش شکاف دیجیتال و مقابله با موانع ناشی از اقدامات قهری یکجانبه، از آمادگی ایران برای همکاریهای منطقهای در توسعه مدلهای زبانی هوش مصنوعی زبان فارسی خبر داد.
تهران (شبکه اقتصاد) – از وزارت ارتباطات، محمدمحسن صدر در جریان حضور در اجلاس جهانی جامعه اطلاعاتی (WSIS) و میزگرد تخصصی وزرای این اجلاس، با تشریح اقدامات و برنامههای جمهوری اسلامی ایران با گرامیداشت یاد جانباختگان جنگ تحمیلی، بهویژه کودکان بیگناه میناب، اظهار کرد: در جریان جنگ، زیرساختهای عمومی کشور از جمله بخشهای فناوری، نوآوری، مدارس، دانشگاهها و همچنین زیرساختهای ارتباطی نظیر امکانات پخش زنده و ایستگاههای پخش زمینی بهصورت سیستماتیک و عمدی هدف حمله قرار گرفتند.
وی با تأکید بر اینکه توسعه دیجیتال باید بر اصل «فناوری در خدمت همه» استوار باشد، گفت: اطمینان از فراگیر و کاربرمحور بودن خدمات عمومی دیجیتال صرفاً یک موضوع فنی نیست، بلکه بیانگر تعهد دولتها برای بهرهمندی برابر همه شهروندان از فناوری اطلاعات و ارتباطات است و ارائه خدمات الکترونیکی فراگیر و کارآمد، بخشی از مسئولیت اجتماعی دولتها به شمار میرود.
توسعه زیرساختهای ارتباطی و خدمات دیجیتال در سراسر کشور
معاون وزیر ارتباطات با اشاره به سیاستهای توسعهای کشور در دو دهه گذشته افزود: برنامههای توسعه ملی همواره بر گسترش فناوری اطلاعات و ارتباطات تأکید داشتهاند و در آخرین برنامه توسعه نیز محورهایی همچون توسعه اقتصاد دیجیتال، بهکارگیری فناوریهای نوظهور و ارائه خدمات الکترونیکی پیشرفته بهطور ویژه دنبال میشود.
رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران با تشریح آخرین وضعیت توسعه زیرساختهای ارتباطی کشور گفت: پوشش پهنباند سیار امروز تقریباً سراسر ایران را دربر گرفته و از طریق طرح خدمات عمومی اجباری (USO)، دسترسی ساکنان مناطق روستایی و کمتر برخوردار به اینترنت پهنباند و خدمات ارتباطی عمومی با قیمت مناسب فراهم شده است. همچنین توسعه فناوری نسل پنجم ارتباطات (5G) در شهرهای بزرگ و مراکز استانها در حال تکمیل است.
صدر این دستاوردها را حاصل فعالیت اپراتورهای دارای مجوز در بخشهای دولتی و خصوصی دانست و افزود: ایران توانسته است پلتفرمهای بومی موفقی در حوزه پیامرسان، شبکههای اجتماعی، تجارت الکترونیکی، خدمات ویدئوی درخواستی و پخش برخط ایجاد و توسعه دهد.
وی همچنین با اشاره به برنامههای دولت برای یکپارچهسازی خدمات عمومی اظهار کرد: سازمان فناوری اطلاعات ایران با هدف رفع آثار منفی چندپارگی میان دستگاههای اجرایی، پروژههایی مبتنی بر معماری «سامانه سامانهها»(SoS) را اجرا کرده است؛ رویکردی که ضمن حفظ استقلال سازمانها، امکان همکاری میان آنها از طریق استانداردهای باز و پروتکلهای مشترک را فراهم کرده و تبادل امن اطلاعات میان دستگاهها را بدون خدشه به حاکمیت دادهها ممکن میسازد.
آمادگی ایران برای همکاری منطقهای در توسعه هوش مصنوعی
صدر در میزگرد تخصصی وزرای حاضر در اجلاس جهانی جامعه اطلاعاتی نیز با اشاره به گسترش نقش فناوریهای نوظهور، بهویژه هوش مصنوعی، در حکمرانی جهانی اظهار کرد: هرچند فناوریهای نوظهور در زمان تدوین اسناد WSIS در ابتدای مسیر توسعه قرار داشتند، اما اصول، فرصتها و چالشهای مطرحشده در این اسناد همچنان اعتبار خود را حفظ کردهاند و این اسناد همچنان یکی از مهمترین چارچوبهای جهانی در حوزه جامعه اطلاعاتی محسوب میشوند.
وی با تشریح برنامههای جمهوری اسلامی ایران در حوزه هوش مصنوعی گفت: در چارچوب برنامههای توسعه پنجساله کشور، توسعه دستیارهای مبتنی بر هوش مصنوعی برای ارتقای کیفیت خدمات الکترونیکی در اولویت قرار گرفته و بخشی از این سامانهها نیز راهاندازی شدهاند. همچنین صدور مجوز برای اپراتورهای تخصصی هوش مصنوعی در دستور کار قرار دارد.
رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران با تأکید بر نقش آموزش در توسعه این فناوری افزود: همکاری گستردهای میان دولت و دانشگاهها برای ارتقای مهارتهای هوش مصنوعی دانشجویان و فارغالتحصیلان آغاز شده و آموزشهای تخصصی این حوزه برای صنایع نیز در برنامه جامع توسعه کشور پیشبینی شده است.
صدر با اشاره به برنامههای کشور برای توسعه زیرساختهای ملی هوش مصنوعی تصریح کرد: توسعه توان پردازشی، ایجاد زیرساختهای نرمافزاری ملی و پردازش مدلهای زبان بزرگ (LLM) از برنامههای راهبردی کشور است و جمهوری اسلامی ایران آمادگی کامل دارد تا در قالب همکاریهای منطقهای، بهویژه در توسعه مدل زبان بزرگ فارسی و تبادل تجربیات در زمینه آموزش و مهارتهای هوش مصنوعی با کشورهای منطقه همکاری کند.
اقدامات قهری یکجانبه مانعی برای تحقق جامعه اطلاعاتی
معاون وزیر ارتباطات در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به چالشهای جهانی تحول دیجیتال گفت: سرعت تحولات فناوری، به جای کاهش شکاف دیجیتال، در بسیاری از موارد به تعمیق آن منجر شده است و این روند با تنشهای سیاسی بینالمللی و اعمال اقدامات قهری یکجانبه از سوی برخی کشورها تشدید میشود.
وی تأکید کرد: محدودیتهای ایجادشده در مسیر انتقال فناوری و رقابت شرکتهای فعال در حوزه فناوری اطلاعات و هوش مصنوعی در کشورهای در حال توسعه، مانعی جدی برای تحقق اهداف جامعه اطلاعاتی و کاهش شکاف دیجیتال به شمار میرود.
صدر در پایان با تأکید بر استمرار حضور فعال جمهوری اسلامی ایران در مجامع بینالمللی خاطرنشان کرد: ایران ضمن پیگیری اهداف توسعه ملی، از همکاریهای بینالمللی برای شکلدهی آیندهای عادلانه، فراگیر و پایدار در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات حمایت میکند و معتقد است فناوری، بهویژه هوش مصنوعی، باید در خدمت شمول، برابری و توسعه پایدار همه کشورها، بدون هیچگونه استثنا، قرار گیرد.