شوک ۱۰ درصدی به بازار جهانی نفت

تهران(شبکه‌اقتصاد)_ به نقل از اداره کل اوپک، مجامع و سازمان‌های بین‌المللی (معاونت امور بین‌الملل و بازرگانی وزارت نفت)، مهم‌ترین نیروی محرکه بازار در این هفته، بن‌بست در مذاکرات صلح آمریکا و ایران و تأثیر آن بر عرضه نفت بود و همزمان تصمیم اوپک‌پلاس برای افزایش اندک سهمیه‌های تولید بدون حضور امارات متحده عربی، نشانه‌هایی از واگرایی درونی این ائتلاف را آشکار ساخت.

در یک تحول ساختاری مهم دیگر، امارات متحده عربی به‌طور رسمی از اول مه از ائتلاف اوپک‌پلاس خارج شد. در یک غافلگیری بزرگ، اداره اطلاعات انرژی آمریکا اعلام کرد ذخیره‌سازی نفت خام این کشور با نرخ بالاتری نسبت به انتظار تحلیلگران بازار کاهش یافت. این کاهش عظیم به‌طور عمده ناشی از صادرات بی‌سابقه بود، به‌طوری که آمریکا برای نخستین‌ بار به‌صورت هفتگی به یک صادرکننده خالص نفت خام تبدیل شد. ذخیره‌سازی در سایت کوشینگ (نقطه تحویل نفت WTI) نیز به‌شدت کاهش یافت. این داده‌ها نشان می‌دهد پالایشگاه‌ها و بازارهای جهانی به‌سرعت در حال حذف نفت خام آمریکا برای جبران کمبود عرضه خاورمیانه هستند.

بازار نفت در مقطع حساسی قرار دارد. قیمت‌ها به سطوحی رسیده‌اند که آخرین‌ بار در پی حمله روسیه به اوکراین دیده شده بود. موتور اصلی این افزایش، «ترس عرضه» است که در یک بحران ژئوپلیتیک عمیق و احتمالا طولانی ریشه دارد. تا زمانی که تنگه هرمز بسته باشد، قیمت‌ها در برابر کاهش قابل توجه مقاومت خواهند کرد، مگر آنکه یک رکود اقتصادی جهانی ناگهانی تقاضا را سرکوب کند.

با این حال ریسک‌ها چندوجهی هستند: تشدید درگیری‌ها (بسته شدن کامل تنگه هرمز)، کاهش بیشتر ذخیره‌سازی جهانی و اختلال‌های لجستیکی پایدار می‌تواند قیمت‌ها را حتی بالاتر ببرد. از سوی دیگر قیمت‌های بالای بنزین می‌تواند مصرف را کاهش دهد و تضعیف اقتصاد چین ناشی از هزینه‌های بالای انرژی می‌تواند رشد تقاضا را محدود کند.

همچنین افزایش تدریجی عرضه اوپک پلاس و بازگشت نفت ونزوئلا، در صورت عادی‌سازی شرایط می‌تواند به‌سرعت بازار را به مازاد عرضه سوق دهد، همان‌طور که مدل‌های ING و آژانس بین‌المللی انرژی هشدار می‌دهند. افزون بر این، ادامه تنش‌های تجاری آمریکا و چین می‌تواند بر تجارت جهانی و مصرف انرژی تأثیر منفی بگذارد، اگرچه اخبار این هفته از پیشرفت مذاکرات تجاری حکایت نداشت.

در کوتاه‌مدت، بازار احتمالاً پرنوسان باقی خواهد ماند و با هر خبری از مذاکرات ایران، داده‌های ذخایر و تحولات اوپک‌پلاس واکنش نشان خواهد داد. نقطه تمرکز اصلی، نشست اوپک پلاس در ۳ مه و هرگونه نشانه از پیشرفت در بن بست ایران و آمریکا خواهد بود.